การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ ศึกษาความต้องการและแนวทางพัฒนาสมรรถนะนักบิน เฉพาะด้านของธุรกิจการบินพาณิชย์ในประเทศไทย โดยเป็นการวิจัยแบบผสม ทั้งเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ โดยใช้เทคนิคเดลฟายในการสัมภาษณ์เพื่อรวบรวมความคิดเห็นของผู้เชี่ยวชาญ ประกอบกับ ใช้แบบสอบถามสำหรับประชากร ประกอบด้วย ผู้บริหารด้านการจัดการทรัพยากรมนุษย์ในธุรกิจการบิน พาณิชย์ และผู้บริหารด้านการฝึกอบรมของสายการบินพาณิชย์ จำนวน 16 คน รวมทั้ง อดีตผู้บริหาร ด้านบุคลากรและด้านการฝึกอบรมที่ได้เคยสัมภาษณ์ในระหว่าง 2557-2559 (ปัจจุบันเปลี่ยนตำแหน่ง ในสายการบินไปแล้ว) จำนวน 14 คน รวมทั้งสิ้น จำนวน 30 คน ผลการวิจัยพบว่า สมรรถนะนักบิน พาณิชย์ในประเทศไทยตามความต้องการของธุรกิจการบินพาณิชย์ที่มีความจำเป็นต่อการปฏิบัติงาน มี 4 ด้าน คือ 1) ด้านอุปนิสัยและบุคลิกลักษณะ ได้แก่ การรักษาวินัย การปฏิบัติตน มนุษยสัมพันธ์ ความร่วมมือและการทำงานเป็นทีม การตรงต่อเวลา และความซื่อสัตย์สุจริต 2) ด้านความรู้ ทักษะ ความสามารถ ได้แก่ ภาวะผู้นำ การพัฒนาตนเอง และทักษะการสื่อสาร 3) ด้านพฤติกรรมการทำงาน ได้แก่ ความรับผิดชอบ ความสามารถในการปฏิบัติงาน ความอุตสาหะและความกระตือรือร้น การประสานงาน ความคิดริเริ่ม การตัดสินใจ และการวางแผน 4) ด้านผลการปฏิบัติงาน ได้แก่ ปริมาณ ผลงาน คุณภาพของผลงาน ความทันเวลา ความคุ้มค่าในการใช้ทรัพยากร และผลสัมฤทธิ์ของงานที่ ปฏิบัติได้ แนวทางพัฒนาสมรรถนะนักบินเฉพาะด้านธุรกิจการบินพาณิชย์ในประเทศไทย สามารถสรุป ได้ดังนี้ 1) แนวทางพัฒนาบุคคลด้านความรู้ความสามารถให้มีทักษะในการบิน สามารถพัฒนาโดย การให้นักเรียนที่จบการบินแล้วสามารถเลือกเรียนต่อด้านเครื่องเฉพาะแบบที่มีใช้ในสายการบินทั่วไป เพื่อให้มีข้อโมงบินเฉพาะแบบเครื่องนั้นก่อนเข้าสมัครงานในสายการบิน 2) ด้านความรู้ความสามารถ ของบุคลากรการบินที่เพิ่งจบใหม่และการตรวจสอบตามวงรอบในสายการบินให้เจ้าหน้าที่ภาครัฐกำกับ ดูแลอย่างเคร่งครัด 3) ด้านพฤติกรรมการทำงานสามารถปลูกฝังจากโรงเรียนการบินก่อนสำเร็จการศึกษา และภายหลังเข้าทำงานในสายการบิน ตามกำหนดเกณฑ์มาตรฐานของสายการบิน
This research aimed to study the demand and guideline development in the particular pilot competency of commercial aviation business in Thailand using mixed methods: qualitative and quantitative approach by using Delphi technique in the interview for gathering the experts' opinion and collecting data using a questionnaire with 30 persons: 16 human resources management executives and training executives of the commercial airlines, and 14 former human resources and training executives who were interviewed from 2014-2016. The research results found that the competency of commercial pilot on demand of the commercial aviation business in Thailand was necessary for the performance consisted of 4 parts: 1) the character and personality consisted of discipline, the behavior, the human relations, the cooperation and teamwork, the punctuality, and the honesty. 2) The knowledge, skill, and capability consisted of the leadership, the self-development, and the communication skills. 3) The working behavior consisted of the responsibility, the capability performance, the effort and the enthusiasm, the coordination, the creativity, the making decision, and the planning. 4) The performance consisted of the productive quantity, the productive quality, in time, the worthiness in using resource, and the practicable achievement. The guideline of development particular pilot competency of commercial aviation business in Thailand was concluded as follows: 1) the guideline of development human resources in knowledge and capability to have flying skill by giving the graduated students pilot chose the continued studying in existing specific aircraft of airlines in order to have flight hours before applying for a job in the airline. 2) The knowledge and capability of the freshman was closely monitored by the government officer strict controlling. 3) The development of working behavior instructed by the aviation school before graduated and after working for the airline by specific on the standard of each airline.