การวิจัยในครั้งนี้ มีความมุ่งหมายเพื่อ 1) ศึกษาองค์ประกอบของปัจจัยจรรยาบรรณ ความเป็นเลิศในการทำงาน และความเป็นมืออาชีพของผู้สอบบัญชีภาษีอากร 2) ศึกษาความสัมพันธ์เชิงสาเหตุระหว่างจรรยาบรรณ ความเป็นเลิศในการทำงาน และความเป็นมืออาชีพของผู้สอบบัญชีภาษีอากร และ 3) พัฒนาโมเดลโครงสร้างความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของปัจจัยที่สำคัญที่ส่งผลต่อความเป็นมืออาชีพของผู้สอบบัญชีภาษีอากร โดยโมเดลที่ได้พัฒนาขึ้น ประกอบด้วย ตัวแปรแฝง 3 ตัว ตัวแปรสังเกตได้ 14 ตัว กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้สอบบัญชีภาษีอากรที่มีสิทธิ์ลงลายมือชื่อในงบการเงิน จำนวน 220 คน โดยใช้วิธีสุ่มอย่างง่าย เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถามแบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ สถิติเชิงพรรณนา และการวิเคราะห์โมเดลเชิงสาเหตุด้วยวิธีการวิเคราะห์อิทธิพล โดยโปรแกรม LISREL 8.80 Student Edition ผลการวิจัยพบว่า โมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของปัจจัยที่สำคัญที่ส่งผลต่อความเป็นมืออาชีพของผู้สอบบัญชีภาษีอากร มีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ (Chi-square = 51.99; p-value = 0.11665; df = 41; = 1.27; CFI= 0.998; RMSEA = 0.035) เมื่อพิจารณาเส้นทางอิทธิพลที่ส่งผลต่อความเป็น มืออาชีพของผู้สอบบัญชีภาษีอากร พบว่า ได้รับอิทธิพลรวมจากตัวแปรแฝงปัจจัยจรรยาบรรณของผู้สอบบัญชีภาษีอากร มีขนาดอิทธิพล เท่ากับ 0.84 มีอิทธิพลทางตรง มีขนาดอิทธิพล เท่ากับ 0.61 และอิทธิพลทางอ้อมผ่านตัวแปรแฝงปัจจัยความเป็นเลิศในการทำงาน มีขนาดอิทธิพล เท่ากับ 0.23 นอกจากนี้ตัวแปรความเป็นมืออาชีพของผู้สอบบัญชีภาษีอากร ได้รับอิทธิพลจากตัวแปรแฝงปัจจัยด้านความเป็นเลิศในการทำงาน มีขนาดอิทธิพล เท่ากับ 0.31 ทั้งนี้ขนาดอิทธิพลข้างต้น มีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และพิจารณาโมเดลสมการความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของปัจจัยที่สำคัญที่ส่งผลต่อความเป็นมืออาชีพของผู้สอบบัญชีภาษีอากร ผู้วิจัยได้มีการปรับให้เป็นโมเดลประหยัดแล้ว มีความกลมกลืนกับข้อมูลและสามารถนำไปใช้สำหรับเป็นโมเดลการพัฒนาความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของปัจจัยที่ส่งผลต่อความเป็นมืออาชีพของผู้สอบบัญชีภาษีอากร
This study aimed to 1) investigate factor elements of ethics, excellence, and professional skills of tax auditor, 2) study causal relationship between ethics, excellence, and professional skills of tax auditor, and 3) propose causal relationship model of important factors affecting on tax auditor's professional skills and verify important factors affecting on tax auditor's professional skills. The development model consists of three latent variables and fourteen observable variables. The samples included 220 tax auditors who hold a license conducted by simple random sampling method. The research instrument was a 5-rating scale questionnaire. Statistics used in data analysis composed of descriptive statistics and influence analysis through LISREL 8.80 Student Edition. The results showed that a causal relationship model of important factors affecting on tax auditor's professional skills was consistent with the empirical data (Chi-square = 51.99; p-value = 0.11665; df = 41; = 1.27; CFI = 0.998; RMSEA = 0.035). Considering influence factors affecting tax auditor's professional skills, it was found that total effects from tax auditor's ethics factor was 0.84, direct effect was 0.61, and indirect effect through excellence factor was 0.23. Moreover, professional skills factor was influenced by latent variable which was excellence factor. The effect size was 0.31. The above effect size was significant different at .05 level. Regarding to the causal relationship model of important factors affecting on tax auditor's professional skills, economic model had been replaced to be suitably applied in constructing causal relationship model affecting on tax auditor's professional skills.