การวิจัยครั้งนี้ใช้การวิจัยแบบผสมวิธี (Mixed Method) โดยมีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพการเสริมสร้างวินัยนักเรียนในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาปทุมธานี 2) เพื่อสร้างรูปแบบการเสริมสร้างวินัยนักเรียนในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ดังกล่าว และ 3) เพื่อประเมินความพึงพอใจที่มีต่อรูปแบบการเสริมสร้างวินัยนักเรียนที่สร้างขึ้น โดยดำเนินการวิจัย 3 ขั้นตอน คือ ขั้นตอน 1 ศึกษาสภาพการเสริมสร้างวินัยนักเรียนในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาปทุมธานี กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ครูและบุคลากรทางการศึกษา ในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาปทุมธานี จำนวน 302 คน และสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้อำนวยการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาปทุมธานี จำนวน 10 คน โดยใช้วิธีการสุ่มแบบเจาะจง ขั้นตอน 2 สร้างรูปแบบการเสริมสร้างวินัยนักเรียนในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน พร้อมทั้งตรวจสอบความเหมาะสมและความเป็นไปได้ในการนำรูปแบบไปใช้โดยผู้ทรงคุณวุฒิด้านการบริหารการศึกษา จำนวน 17 คน ขั้นตอน 3 ประเมินความพึงพอใจที่มีต่อรูปแบบที่สร้างขึ้น เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง และแบบประเมินความพึงพอใจ สถิติที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1. สภาพการเสริมสร้างวินัยนักเรียนในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาปทุมธานี อยู่ในระดับมากทั้ง 5 ด้าน เรียงตามลำดับคะแนนเฉลี่ยมากไปหาน้อย ดังนี้ การประสานงาน การวางแผน การแบ่งทรัพยากร การกระตุ้นและจูงใจ และการประเมินผล 2. รูปแบบการเสริมสร้างวินัยนักเรียนในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาปทุมธานี ที่สร้างขึ้น ประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ คือ 1) การกำหนดนโยบายในการจัดการเรียนรู้ และบูรณาการหลักสูตรไปใช้เพื่อการพัฒนาการเสริมสร้างวินัยนักเรียน 2) การจัดสภาพแวดล้อมภายในโรงเรียนให้เอื้อต่อการจัดกิจกรรมพัฒนาความมีวินัยนักเรียน 3) การประกาศเกียรติคุณนักเรียนผู้ทำคุณงามความดี มีวินัยในตนเองให้เป็นแบบอย่างที่ดี 4) การสร้างเครือข่ายความร่วมมือกับครู ครอบครัว ชุมชน สังคม หน่วยงานอื่น ทั้งภาครัฐและเอกชนในการเสริมสร้างวินัยนักเรียน และ 5) การนิเทศติดตามผลการเสริมสร้างวินัยนักเรียนอย่างเป็นระบบ ผลการตรวจสอบความเหมาะสมและความเป็นไปได้ในการนำรูปแบบไปใช้ พบว่า อยู่ในระดับมากที่สุด 3. การประเมินความพึงพอใจของครูและบุคลากรทางการศึกษาที่มีต่อรูปแบบการเสริมสร้างวินัยนักเรียนที่พัฒนาขึ้น โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก คำสำคัญ รูปแบบการเสริมสร้างวินัยนักเรียน, สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาปทุมธานี
This mixed method research had purposes 1) to study current state of students’ discipline enhancement in basic education schools, Pathum Thani Primary Educational Service Area Office, 2) to construct a model of students’ discipline enhancement in the basic education schools, and 3) to evaluate the satisfaction of teachers and educational personnel with the constructed model. This research consisted 3 stages; Stage 1 to study current state of students’ discipline enhancement in basic education schools, Pathum Thani Primary Educational Service Area Office. The samples included 302 teachers and educational personnel in Pathum Thani Primary Educational Service Area Office. Also the in-depth interview with key informants of 10 school administrators by purposive sampling; Stage 2 to construct the students’ discipline enhancement in basic education schools by reviewing and proving of 17 experts in educational administration; Stage 3 to evaluate the satisfaction with the developed students’ discipline enhancement model. The research instruments composed the questionnaire, structured interview form and evaluation form. The statistics used in data analysis were percentage, mean, Standard Deviation, and the content analysis. The findings revealed as follows 1. The overall current state of students’ discipline enhancement in basic education schools, Pathum Thani Primary Educational Service Area Office was at a “high” level in every aspect coordination, planning, resources sharing, motivation and evaluation, respectively. 2. The developed model on the students’ discipline enhancement in basic education schools compose of 5 components 1) learning management policy and curriculum integral of discipline enhancement; 2) school environmental settings that contribute and enhance students’ discipline; 3) rewarding and recognizing the students with good discipline as a role model for others; 4) creating discipline enhancement network with teachers, families, communities, or other public and private organizations; and 5) systematic monitoring and evaluating discipline enhancement. The evaluation of the model was found that the model had appropriateness and feasibility to apply in the schools at the highest level. 3. The teachers and educational personnel are satisfied with the developed model at a “high” level. Keywords Students’ discipline enhancement model, Pathum Thani Primary Educational Service Area Office