การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพปัญหา ด้านการตลาดของกลุ่มผู้ประกอบการแปรรูปสมุนไพรหญ้าเอ็นยืดในพื้นที่ภาคกลางของประเทศไทย 2) พัฒนารูปแบบ การพัฒนาศักยภาพทางการตลาด 3) ทดลองใช้รูปแบบการพัฒนาศักยภาพทางการตลาด และ 4) ประเมินผลการพัฒนาศักยภาพทางการตลาด ใช้วิธีวิจัยแบบผสานวิธี ทั้งเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ กลุ่มเป้าหมายสำหรับการสัมภาษณ์เชิงลึก คือ ตัวแทนกลุ่มผู้ประกอบการฯ จำนวน 11 ราย กลุ่มตัวอย่างสำหรับตอบแบบสอบถาม คือ กลุ่มผู้ใช้ผลิตภัณฑ์แปรรูปสมุนไพรหญ้าเอ็นยึดฯ จำนวน 385 คน และกลุ่มเป้าหมายซึ่งเป็นผู้ทรงคุณวุฒิสำหรับการสนทนากลุ่ม จำนวน 13 คน เครื่องมือวิจัย คือ แบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง และแบบสอบถามความคิดเห็น การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ ใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหา สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณ ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ยวัดเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ dependent sample t-test. ผลการวิจัยพบว่า 1) ผู้ประกอบการส่วนมากเป็นผู้หญิง มีอายุอยู่ในช่วง 45-60 ปี ดำเนินกิจการมานานกว่า 5 ปี เป็นวิสาหกิจชุมชน มีรายได้ในส่วนของผลิตภัณฑ์จากหญ้าเอ็นยึด 6,000-15,000 บาทต่อเดือน 2) ผู้ประกอบการทุกรายยังไม่มีเครื่องหมาย ออ. โดยพบปัญหาเรื่องการขอการรับรองมาตรฐานการผลิตจาก ออ. เนื่องจากกฎระเบียบที่ยุ่งยาก และใช้ต้นทุนสูง 3) ผู้ประกอบการต้องการได้รับการสนับสนุนช่องทางการจำหน่ายจากหน่วยงานของรัฐ 4) รูปแบบการพัฒนาศักยภาพทางการตลาดที่พัฒนาขึ้น ได้รับการยืนยันจากผู้ทรงคุณวุฒิว่ามีความถูกต้อง เหมาะสม เป็นไปได้ และเป็นประโยชน์ในระดับมาก 5) ผลการทดลองใช้รูปแบบการพัฒนาศักยภาพทางการตลาด ผ่านตัวแทนกลุ่มผู้ประกอบการ จำนวน 1 ราย ตลอดระยะเวลา 3 เดือน พบว่า สามารถเพิ่มศักยภาพทางการตลาดให้กับผู้ประกอบการได้ ดังนี้ (1) มีความรู้ด้านส่วนประสมทางการตลาดและการตลาด 5.0 เพิ่มขึ้น อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (2) มีรายได้เพิ่มขึ้นร้อยละ 22 สูงกว่าค่าเป้าหมายที่ตั้งไว้ที่ร้อยละ 10 เมื่อเปรียบเทียบกับผลประกอบการก่อนหน้าทำการทดลองใช้รูปแบบการพัฒนาศักยภาพทางการตลาด
The objectives of this research were to 1) study the current situations and problems of the entrepreneurs, 2) develop a model for enhancing marketing potential, 3) try out the model, and 4) evaluate the model. A mixed-method approach was employed for this study. Qualitative research involved conducting semi-structured interviews with 11 entrepreneur representatives and analyzing the data using content analysis. Quantitative research involved administering a questionnaire to 385 people who have used Plantago major L. products. 13 experts were interviewed for a focus group discussion. The research tools were a semi-structured interview form and an opinion questionnaire. The statistics used in quantitative data analysis include frequency, percentage, mean, standard deviation, and dependent sample t-test. The research results revealed that 1) Most entrepreneurs are women, aged 45-60 years, operating for more than 5 years, mostly community enterprises, with income from product made from Ya N Yeod of 6,000-15,000 Baht per month. 2) All entrepreneurs did not have the FDA mark and encountered problems in requesting production standard certification from the FDA due to complicated rules and regulations and high costs. 3) Entrepreneurs wanted to receive support in distribution channels from government agencies. 4) The developed marketing potential development model was confirmed by experts as being correct, appropriate, feasible, and very useful. 5) The results of the trial with 1 entrepreneur representative for 3 months found that it could increase the marketing potential of the entrepreneur as follows: (1) Knowledge of marketing mix and marketing 5.0 increased significantly at the .05 level. (2) Income increased by 22 percent, higher than the target value of 10 percent when compared to the performance before the trial of the marketing potential development model.