การวิจัยนี้มีความมุ่งหมายเพื่อศึกษาและเปรียบเทียบปัจจัยที่ส่งผลต่อขวัญของครูโรงเรียนประถมศึกษาในอำเภอกุดบาก จังหวัดสกลนคร จำแนกตามสถานภาพการดำรงตำแหน่ง กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 130 คน จำแนกเป็น ผู้บริหารโรงเรียน 15 คน คิดเป็นร้อยละ 11.54 ครูผู้สอน 115 คน คิดเป็นร้อยละ 88.46 โดยใช้วิธีสุ่มอย่างง่าย โดยใช้สูตรของเครจซีและมอร์แกน (Krejcie & Morgan. 1970) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถาม แบบตรวจสอบรายการ (Checklist) และแบบมาตราส่วนประมาณค่า (Rating Scale) ได้ค่าความเชื่อมั่น 0.94 สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลและทดสอบสมมติฐาน ได้แก่ ค่าร้อยละ (Percentage) ค่าเฉลี่ย (Mean) และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (Standard deviation) และค่าที (t-test) ผลการวิจัยพบว่า 1. ปัจจัยที่ส่งผลต่อขวัญของครูโรงเรียนประถมศึกษาในอำเภอกุดบาก จังหวัดสกลนคร โดยรวมอยู่ในระดับมาก ( = 4.03) เรียงลำดับจากค่าเฉลี่ยมากไปหาน้อย ได้แก่ ด้านความเชื่อมั่นและนับถือในตัวผู้บริหาร/สัมพันธภาพระหว่างครู ( = 4.22) ด้านความพึงพอใจต่องานที่ปฏิบัติ/การมีส่วนร่วมในการกำหนดนโยบาย/การสนับสนุนทางด้านการศึกษา ( = 4.10) ด้านสถานภาพและการได้รับการยอมรับ/ความมั่นคงปลอดภัย ( = 3.98) ด้านสิ่งอำนวยความสะดวกและสวัสดิการ/ความก้าวหน้าและการเลื่อนตำแหน่ง ( = 3.85) 2. ครูที่มีสถานภาพการดำรงตำแหน่งต่างกันมีความคิดเห็นต่อปัจจัยที่ส่งผลต่อขวัญของครูโรงเรียนประถมศึกษาในอำเภอกุดบาก จังหวัดสกลนคร ในภาพรวมไม่แตกต่างกัน พิจาณาเป็นรายด้าน ครูที่มีสถานภาพการดำรงตำแหน่งต่างกันมีความคิดเห็นต่อปัจจัยที่ส่งผลต่อขวัญของครูโรงเรียนประถมศึกษาในอำเภอกุดบาก จังหวัดสกลนคร แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ในด้านสถานภาพและการได้รับการยอมรับ/ความมั่นคงปลอดภัย และด้านสิ่งอำนวยความสะดวกและสวัสดิการ/ความก้าวหน้าและการเลื่อนตำแหน่ง
The objectives of the research were to study and compare factors that affected on morale of teachers in primary schools in Kudbak district, Sakonnakhon province. The research samples were 130, consisted of 15 administrators and 115 teachers selected by simple random sampling using the formula of Krejcie & Morgan. The checklist form and scale evaluation forms questionnaire were used for data collecting with a reliability of 0.94 The data and hypothesis were tested by using percentage, mean, standard deviation, and t-test. Findings showed that 1. Factors affecting on morale of teachers in primary schools in Kudbak district, Sakonnakhon province in overall was at high level; ranking from high to low administrators rust and respect/relationship between teachers ( = 4.22), job satisfaction/participation in policy setting/education support ( =4.10), status and respected ( = 3.98, facilities/ welfare/advancement and promotion ( = 3.85), respectively. 2. Status had no influence on overall opinion. Considering on each aspect, status had influence on status and respected and facilities/welfare/advancement and promotion at 0.05 statistically significance and had no influence on others